Χιμάρα: Στο Δημοτικό Συμβούλιο το «Μαμάτσι» με διαδικασίες εξπρές – Ερωτήματα για ιδιοκτησίες και απαλλοτριώσεις
Με διαδικασίες εξπρές οδηγείται προς έγκριση στο Δημοτικό Συμβούλιο Χιμάρας το σχέδιο απόφασης υπ’ αριθ. 55, που αφορά την κατασκευή κοινωνικών κατοικιών και κλειστού γυμναστηρίου στην περιοχή «Μαμάτσι», στην κτηματολογική ζώνη 1952.
Σύμφωνα με τη ΔΕΕΕΜ «ΟΜΟΝΟΙΑ» – Παράρτημα Χιμάρας, το υλικό του σχεδίου διαβιβάστηκε μόλις χθες, ενώ για αύριο, 30 Σεπτεμβρίου, έχει προγραμματιστεί η εξέτασή του από τις αρμόδιες επιτροπές και, μέσα στην ίδια ημέρα, η λήψη απόφασης από το Δημοτικό Συμβούλιο.
Η διαδικασία αυτή προκαλεί εύλογα ερωτήματα, καθώς δεν πρόκειται απλώς για μια τυπική απόφαση σχετικά με την κατασκευή μιας αθλητικής εγκατάστασης ή κοινωνικών κατοικιών. Το ίδιο το σχέδιο απόφασης αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να απαιτηθεί στο μέλλον απόκτηση δικαιωμάτων επί άλλων ακινήτων ή ακόμη και απαλλοτρίωση για λόγους δημόσιου συμφέροντος.
Τι ακριβώς προβλέπει η απόφαση;
Ιδιαίτερη σημασία έχει η παράγραφος 7 του σχεδίου απόφασης. Όπως επισημαίνει η «ΟΜΟΝΟΙΑ», σε αυτή προβλέπεται ότι, εφόσον κατά την υλοποίηση του έργου απαιτηθεί η απόκτηση δικαιωμάτων επί άλλων ακινήτων ή απαλλοτρίωση για λόγους δημόσιου συμφέροντος, ο δήμαρχος και η δημοτική διοίκηση θα προχωρήσουν στις προβλεπόμενες από τον νόμο διαδικασίες.
Η συγκεκριμένη αναφορά δεν αποτελεί λεπτομέρεια. Σημαίνει ότι η ίδια η πρόταση που καλείται να εγκρίνει το Δημοτικό Συμβούλιο αναγνωρίζει εκ των προτέρων την πιθανότητα να επηρεαστούν ιδιοκτησιακά δικαιώματα.
Και εδώ βρίσκεται το βασικό ερώτημα: Ποια ακίνητα μπορεί να επηρεαστούν; Ποια είναι τα σημερινά κτηματολογικά δεδομένα στην έκταση όπου σχεδιάζεται το έργο; Ποιοι εμφανίζονται ως ιδιοκτήτες ή δικαιούχοι; Ποια είναι τα ακριβή όρια της έκτασης; Υπάρχουν ιδιωτικές περιουσίες μέσα ή γύρω από τη σχεδιαζόμενη ζώνη; Έχουν ενημερωθεί οι ενδιαφερόμενοι; Και κυρίως: έχει παρουσιαστεί στους κατοίκους της Χιμάρας το πλήρες σχέδιο πριν φτάσει προς ψήφιση;
«Κοινωνικές κατοικίες» δεν σημαίνει λευκή επιταγή
Η κατασκευή κοινωνικών κατοικιών και ενός κλειστού γυμναστηρίου μπορεί να αποτελεί σημαντική ανάγκη για μια περιοχή που αναπτύσσεται και αντιμετωπίζει αυξανόμενες πιέσεις στις υποδομές της. Όμως η επίκληση του κοινωνικού χαρακτήρα ενός έργου δεν απαντά από μόνη της στα ζητήματα που αφορούν τη γη και την ιδιοκτησία. Ένα δημόσιο έργο δεν αποκτά αυτομάτως καθεστώς διαφάνειας επειδή χαρακτηρίζεται «κοινωνικό». Ούτε τα περιουσιακά δικαιώματα μπορούν να μετατρέπονται σε λεπτομέρεια που θα εξεταστεί αφού προηγουμένως έχει ληφθεί η πολιτική απόφαση. Για τη ΔΕΕΕΜ «ΟΜΟΝΟΙΑ», το ζήτημα είναι ακριβώς αυτό: πριν από την ψήφο πρέπει να είναι γνωστό πού ακριβώς θα γίνει το έργο, σε ποια έκταση, με ποια χρηματοδότηση, με ποιον σχεδιασμό και με ποιες συνέπειες για τις υφιστάμενες ιδιοκτησίες.
Πέντε ημέρες προβλέπονται από τον νόμο
Η «ΟΜΟΝΟΙΑ» επικαλείται παράλληλα τον νόμο 139/2015 «Για την τοπική αυτοδιοίκηση». Σύμφωνα με την ανακοίνωση, το άρθρο 53, παράγραφος 4, προβλέπει ότι η πρόσκληση για συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου γνωστοποιείται, κατά κανόνα, τουλάχιστον πέντε ημέρες πριν. Παράλληλα, το άρθρο 16 αναφέρεται στη συμμετοχή των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, ενώ τα άρθρα 17 και 18 αφορούν τη δημόσια ενημέρωση για τις συνεδριάσεις και τις διαδικασίες διαβούλευσης με την κοινότητα.
Το ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο εάν η διαδικασία μπορεί τυπικά να προχωρήσει. Είναι εάν μια τόσο σημαντική απόφαση μπορεί να εξεταστεί ουσιαστικά όταν το σχετικό υλικό διαβιβάζεται την προηγούμενη ημέρα και οδηγείται προς συζήτηση, επιτροπές και ψηφοφορία μέσα σε λίγες ώρες.
Οι δημοτικοί σύμβουλοι καλούνται να εξετάσουν έναν φάκελο που αφορά συγκεκριμένη έκταση, σημαντικό δημόσιο έργο και ενδεχόμενες επιπτώσεις σε περιουσιακά δικαιώματα. Οι κάτοικοι, από την άλλη, καλούνται να πληροφορηθούν εκ των υστέρων τι σχεδιάζεται στη γη της περιοχής τους.
Η «ΟΜΟΝΟΙΑ» ζητά πάγωμα της διαδικασίας
Η ΔΕΕΕΜ «ΟΜΟΝΟΙΑ» – Παράρτημα Χιμάρας ζητά την απόσυρση του σχεδίου απόφασης 55 από την αυριανή ψηφοφορία και απαιτεί πριν από οποιαδήποτε νέα συζήτηση:
Το πραγματικό διακύβευμα είναι η διαφάνεια
Η υπόθεση του «Μαμάτσι» αποκτά ιδιαίτερο βάρος μέσα στο ευρύτερο περιβάλλον των ζητημάτων γης και ιδιοκτησίας που απασχολούν εδώ και χρόνια τη Χιμάρα. Γι' αυτό και η συζήτηση δεν μπορεί να περιοριστεί στο δίλημμα «κοινωνικές κατοικίες ή όχι» και «γυμναστήριο ή όχι».
Το κρίσιμο ερώτημα είναι διαφορετικό: Με ποιους κανόνες, σε ποια γη και με ποια δικαιώματα θα γίνει το έργο;
Η κοινωνική χρησιμότητα μιας υποδομής δεν καταργεί την ανάγκη για καθαρούς τίτλους, σαφή όρια, ενημέρωση των ιδιοκτητών, δημόσια διαβούλευση και πλήρη γνώση των συνεπειών μιας απόφασης.
Η «ΟΜΟΝΟΙΑ» καλεί τους δημοτικούς συμβούλους να ζητήσουν απαντήσεις πριν ψηφίσουν και να μην εγκρίνουν, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «λευκή επιταγή» για ένα έργο του οποίου οι επιπτώσεις στη γη και στις ιδιοκτησίες δεν έχουν παρουσιαστεί πλήρως στην κοινωνία της Χιμάρας.
Η Χιμάρα χρειάζεται κοινωνικές κατοικίες. Χρειάζεται αθλητικές εγκαταστάσεις. Χρειάζεται υποδομές.
Αλλά μαζί με όλα αυτά χρειάζεται και διαφάνεια. Γιατί όταν μια απόφαση αφορά δημόσιο χρήμα, δημοτική γη και ενδεχομένως ιδιωτικές περιουσίες, η ενημέρωση δεν μπορεί να έρχεται την τελευταία στιγμή. Και η συμμετοχή των κατοίκων δεν μπορεί να αρχίζει αφού πρώτα έχει γίνει η ψηφοφορία.
Σύμφωνα με τη ΔΕΕΕΜ «ΟΜΟΝΟΙΑ» – Παράρτημα Χιμάρας, το υλικό του σχεδίου διαβιβάστηκε μόλις χθες, ενώ για αύριο, 30 Σεπτεμβρίου, έχει προγραμματιστεί η εξέτασή του από τις αρμόδιες επιτροπές και, μέσα στην ίδια ημέρα, η λήψη απόφασης από το Δημοτικό Συμβούλιο.
Η διαδικασία αυτή προκαλεί εύλογα ερωτήματα, καθώς δεν πρόκειται απλώς για μια τυπική απόφαση σχετικά με την κατασκευή μιας αθλητικής εγκατάστασης ή κοινωνικών κατοικιών. Το ίδιο το σχέδιο απόφασης αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να απαιτηθεί στο μέλλον απόκτηση δικαιωμάτων επί άλλων ακινήτων ή ακόμη και απαλλοτρίωση για λόγους δημόσιου συμφέροντος.
Τι ακριβώς προβλέπει η απόφαση;
Ιδιαίτερη σημασία έχει η παράγραφος 7 του σχεδίου απόφασης. Όπως επισημαίνει η «ΟΜΟΝΟΙΑ», σε αυτή προβλέπεται ότι, εφόσον κατά την υλοποίηση του έργου απαιτηθεί η απόκτηση δικαιωμάτων επί άλλων ακινήτων ή απαλλοτρίωση για λόγους δημόσιου συμφέροντος, ο δήμαρχος και η δημοτική διοίκηση θα προχωρήσουν στις προβλεπόμενες από τον νόμο διαδικασίες.
Η συγκεκριμένη αναφορά δεν αποτελεί λεπτομέρεια. Σημαίνει ότι η ίδια η πρόταση που καλείται να εγκρίνει το Δημοτικό Συμβούλιο αναγνωρίζει εκ των προτέρων την πιθανότητα να επηρεαστούν ιδιοκτησιακά δικαιώματα.
Και εδώ βρίσκεται το βασικό ερώτημα: Ποια ακίνητα μπορεί να επηρεαστούν; Ποια είναι τα σημερινά κτηματολογικά δεδομένα στην έκταση όπου σχεδιάζεται το έργο; Ποιοι εμφανίζονται ως ιδιοκτήτες ή δικαιούχοι; Ποια είναι τα ακριβή όρια της έκτασης; Υπάρχουν ιδιωτικές περιουσίες μέσα ή γύρω από τη σχεδιαζόμενη ζώνη; Έχουν ενημερωθεί οι ενδιαφερόμενοι; Και κυρίως: έχει παρουσιαστεί στους κατοίκους της Χιμάρας το πλήρες σχέδιο πριν φτάσει προς ψήφιση;
«Κοινωνικές κατοικίες» δεν σημαίνει λευκή επιταγή
Η κατασκευή κοινωνικών κατοικιών και ενός κλειστού γυμναστηρίου μπορεί να αποτελεί σημαντική ανάγκη για μια περιοχή που αναπτύσσεται και αντιμετωπίζει αυξανόμενες πιέσεις στις υποδομές της. Όμως η επίκληση του κοινωνικού χαρακτήρα ενός έργου δεν απαντά από μόνη της στα ζητήματα που αφορούν τη γη και την ιδιοκτησία. Ένα δημόσιο έργο δεν αποκτά αυτομάτως καθεστώς διαφάνειας επειδή χαρακτηρίζεται «κοινωνικό». Ούτε τα περιουσιακά δικαιώματα μπορούν να μετατρέπονται σε λεπτομέρεια που θα εξεταστεί αφού προηγουμένως έχει ληφθεί η πολιτική απόφαση. Για τη ΔΕΕΕΜ «ΟΜΟΝΟΙΑ», το ζήτημα είναι ακριβώς αυτό: πριν από την ψήφο πρέπει να είναι γνωστό πού ακριβώς θα γίνει το έργο, σε ποια έκταση, με ποια χρηματοδότηση, με ποιον σχεδιασμό και με ποιες συνέπειες για τις υφιστάμενες ιδιοκτησίες.
Πέντε ημέρες προβλέπονται από τον νόμο
Η «ΟΜΟΝΟΙΑ» επικαλείται παράλληλα τον νόμο 139/2015 «Για την τοπική αυτοδιοίκηση». Σύμφωνα με την ανακοίνωση, το άρθρο 53, παράγραφος 4, προβλέπει ότι η πρόσκληση για συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου γνωστοποιείται, κατά κανόνα, τουλάχιστον πέντε ημέρες πριν. Παράλληλα, το άρθρο 16 αναφέρεται στη συμμετοχή των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, ενώ τα άρθρα 17 και 18 αφορούν τη δημόσια ενημέρωση για τις συνεδριάσεις και τις διαδικασίες διαβούλευσης με την κοινότητα.
Το ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο εάν η διαδικασία μπορεί τυπικά να προχωρήσει. Είναι εάν μια τόσο σημαντική απόφαση μπορεί να εξεταστεί ουσιαστικά όταν το σχετικό υλικό διαβιβάζεται την προηγούμενη ημέρα και οδηγείται προς συζήτηση, επιτροπές και ψηφοφορία μέσα σε λίγες ώρες.
Οι δημοτικοί σύμβουλοι καλούνται να εξετάσουν έναν φάκελο που αφορά συγκεκριμένη έκταση, σημαντικό δημόσιο έργο και ενδεχόμενες επιπτώσεις σε περιουσιακά δικαιώματα. Οι κάτοικοι, από την άλλη, καλούνται να πληροφορηθούν εκ των υστέρων τι σχεδιάζεται στη γη της περιοχής τους.
Η «ΟΜΟΝΟΙΑ» ζητά πάγωμα της διαδικασίας
Η ΔΕΕΕΜ «ΟΜΟΝΟΙΑ» – Παράρτημα Χιμάρας ζητά την απόσυρση του σχεδίου απόφασης 55 από την αυριανή ψηφοφορία και απαιτεί πριν από οποιαδήποτε νέα συζήτηση:
- να δημοσιοποιηθεί το πλήρες σχέδιο του έργου,
- να δοθούν επικαιροποιημένα κτηματολογικά και ιδιοκτησιακά στοιχεία
- να αποτυπωθούν με σαφήνεια τα όρια της έκτασης,
- να παρουσιαστεί η εκτίμηση των ακινήτων που ενδέχεται να επηρεαστούν,
- να δημοσιοποιηθούν η χρηματοδότηση και ο σχεδιασμός του έργου,
- να παρουσιαστούν οι εναλλακτικές χωροθετήσεις που εξετάστηκαν,
- να ενημερωθούν ειδικά οι ενδιαφερόμενοι ιδιοκτήτες,
- και να πραγματοποιηθεί ανοιχτή συζήτηση με τους κατοίκους.
Το πραγματικό διακύβευμα είναι η διαφάνεια
Η υπόθεση του «Μαμάτσι» αποκτά ιδιαίτερο βάρος μέσα στο ευρύτερο περιβάλλον των ζητημάτων γης και ιδιοκτησίας που απασχολούν εδώ και χρόνια τη Χιμάρα. Γι' αυτό και η συζήτηση δεν μπορεί να περιοριστεί στο δίλημμα «κοινωνικές κατοικίες ή όχι» και «γυμναστήριο ή όχι».
Το κρίσιμο ερώτημα είναι διαφορετικό: Με ποιους κανόνες, σε ποια γη και με ποια δικαιώματα θα γίνει το έργο;
Η κοινωνική χρησιμότητα μιας υποδομής δεν καταργεί την ανάγκη για καθαρούς τίτλους, σαφή όρια, ενημέρωση των ιδιοκτητών, δημόσια διαβούλευση και πλήρη γνώση των συνεπειών μιας απόφασης.
Η «ΟΜΟΝΟΙΑ» καλεί τους δημοτικούς συμβούλους να ζητήσουν απαντήσεις πριν ψηφίσουν και να μην εγκρίνουν, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «λευκή επιταγή» για ένα έργο του οποίου οι επιπτώσεις στη γη και στις ιδιοκτησίες δεν έχουν παρουσιαστεί πλήρως στην κοινωνία της Χιμάρας.
Η Χιμάρα χρειάζεται κοινωνικές κατοικίες. Χρειάζεται αθλητικές εγκαταστάσεις. Χρειάζεται υποδομές.
Αλλά μαζί με όλα αυτά χρειάζεται και διαφάνεια. Γιατί όταν μια απόφαση αφορά δημόσιο χρήμα, δημοτική γη και ενδεχομένως ιδιωτικές περιουσίες, η ενημέρωση δεν μπορεί να έρχεται την τελευταία στιγμή. Και η συμμετοχή των κατοίκων δεν μπορεί να αρχίζει αφού πρώτα έχει γίνει η ψηφοφορία.
Το ερώτημα για το «Μαμάτσι» είναι πλέον απλό: τι ακριβώς πρόκειται να ψηφίσει αύριο το Δημοτικό Συμβούλιο και ποιοι ακριβώς θα επηρεαστούν από αυτή την απόφαση;
Διαβάστε ακόμη
* Βαγγέλης Ντούλες: «Η μεγαλύτερη αλλοίωση ιδιοκτησιακού καθεστώτος στην Ευρώπη μετά τον Ψυχρό Πόλεμο»

Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου
Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών