Η εισβολή, με την κωδική ονομασία «Επιχείρηση Ειρήνη για τη Γαλιλαία» (Operation Peace for Galilee), είχε επίσημο στόχο την απομάκρυνση των παλαιστινιακών δυνάμεων της ΟΑΠ από τα σύνορα με το Ισραήλ. Ωστόσο, πολύ σύντομα αποδείχθηκε ότι οι πολιτικοί και στρατηγικοί στόχοι ήταν πολύ ευρύτεροι: η κατάρρευση της πολιτικής και στρατιωτικής παρουσίας της ΟΑΠ στον Λίβανο, η εγκατάσταση μιας φιλοϊσραηλινής κυβέρνησης στη Βηρυτό και η αποδυνάμωση της συριακής επιρροής στη χώρα.
Στην αρχή της σύγκρουσης, ο ισραηλινός στρατός εισήλθε με ισχυρές δυνάμεις αρμάτων και μηχανοκίνητου πεζικού, υποστηριζόμενος από την αεροπορία και το ναυτικό. Οι δυνάμεις της ΟΑΠ, μαζί με λιβανικές και αριστερές οργανώσεις, καθώς και συριακές μονάδες που βρίσκονταν ήδη εγκατεστημένες στον Λίβανο από τα μέσα της δεκαετίας του 1970, προσπάθησαν να ανακόψουν την προέλαση. Οι ισραηλινές δυνάμεις, ωστόσο, μέσα σε λίγες ημέρες είχαν φτάσει μέχρι τον ποταμό Λιτάνι και προχώρησαν βαθύτερα προς τη Βηρυτό.
Στις μάχες που ακολούθησαν, ιδιαίτερα στην περιοχή της κοιλάδας Μπεκάα, σημειώθηκαν σφοδρές συγκρούσεις μεταξύ ισραηλινών και συριακών δυνάμεων. Η ισραηλινή αεροπορία εξαπέλυσε στις 9 Ιουνίου 1982 την Επιχείρηση “Mole Cricket 19”, μια από τις πιο επιτυχημένες αεροπορικές επιχειρήσεις στην ιστορία. Κατέρριψε πάνω από 80 συριακά μαχητικά αεροσκάφη και κατέστρεψε σχεδόν όλες τις συστοιχίες αντιαεροπορικών πυραύλων που είχαν εγκατασταθεί στον Λίβανο, χωρίς να χάσει ούτε ένα δικό της αεροσκάφος. Η τεχνολογική υπεροχή και η αποτελεσματική χρήση των drones, που χρησιμοποιήθηκαν για πρώτη φορά εκτεταμένα, έδωσαν σαφή υπεροχή στο Ισραήλ.
Η πολιορκία της Βηρυτού αποτέλεσε το αποκορύφωμα του πολέμου. Από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο του 1982, η πόλη βρισκόταν υπό συνεχή βομβαρδισμό. Οι απώλειες σε άμαχο πληθυσμό υπήρξαν τεράστιες, γεγονός που προκάλεσε διεθνή κατακραυγή. Τελικά, ύστερα από διαπραγματεύσεις υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών και με τη μεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών, οι δυνάμεις της ΟΑΠ εκκενώθηκαν από τη Βηρυτό και μεταφέρθηκαν στην Τυνησία.
Η αποχώρηση της ΟΑΠ δημιούργησε ένα τεράστιο πολιτικό και στρατιωτικό κενό στον νότιο Λίβανο. Το Ισραήλ διατήρησε ζώνη κατοχής υπό τον έλεγχο του Στρατού του Νοτίου Λιβάνου, μιας χριστιανικής παραστρατιωτικής οργάνωσης. Όμως, η μακρόχρονη παρουσία των ισραηλινών στρατευμάτων προκάλεσε την ανάδυση ενός νέου αντιστασιακού κινήματος: της Χεζμπολάχ.
Η Χεζμπολάχ (“Κόμμα του Θεού”) ιδρύθηκε το 1982 από σιιτικούς κληρικούς με την υποστήριξη του Ιράν και των Φρουρών της Επανάστασης. Αρχικός της στόχος ήταν η αντίσταση στην ισραηλινή κατοχή και η απελευθέρωση του λιβανικού εδάφους, ενώ σταδιακά εξελίχθηκε σε έναν από τους ισχυρότερους στρατιωτικούς και πολιτικούς παράγοντες της χώρας. Η οργάνωση αξιοποίησε τη λαϊκή δυσαρέσκεια που προκάλεσαν οι ισραηλινές επιχειρήσεις και ιδιαίτερα οι σφαγές στους καταυλισμούς Σάμπρα και Σατίλα, όπου χριστιανικές πολιτοφυλακές, υπό την ανοχή του ισραηλινού στρατού, δολοφόνησαν εκατοντάδες Παλαιστίνιους αμάχους.
Η ισραηλινή κατοχή στον νότιο Λίβανο συνεχίστηκε για 18 χρόνια, μέχρι το 2000, όταν ο ισραηλινός στρατός αποχώρησε μονομερώς, ύστερα από έντονη πίεση της Χεζμπολάχ και εσωτερική πολιτική φθορά στο Ισραήλ. Η αποχώρηση αυτή θεωρήθηκε μεγάλη νίκη για τη λιβανική αντίσταση και καθιέρωσε τη Χεζμπολάχ ως κυρίαρχη πολιτικοστρατιωτική δύναμη στη χώρα.
Ο Πρώτος Πόλεμος του Λιβάνου άφησε πίσω του χιλιάδες νεκρούς, τεράστιες υλικές καταστροφές και βαθιά πολιτικά τραύματα. Παράλληλα, σηματοδότησε την αλλαγή ισορροπιών στη Μέση Ανατολή, φέρνοντας στο προσκήνιο νέους δρώντες και νέες μορφές ασύμμετρου πολέμου. Η Χεζμπολάχ, προϊόν εκείνης της εποχής, παραμένει μέχρι σήμερα κρίσιμος παράγοντας στις εξελίξεις της περιοχής, αποτελώντας τον πιο ισχυρό μη κρατικό στρατιωτικό σχηματισμό του αραβικού κόσμου.
Διαβάστε ακόμη
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου
Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών