Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος – εργάτης της Ευρωπαϊκής ιδέας

Του Ορφέα Μπέτση

Ουσιαστική σημασία και όχι συμβολική έχει η σημερινή εκδήλωση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τιμώντας το πρόσωπο, τη ζωή, το έργο και την παρακαταθήκη του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Τιράνων και πάσης Αλβανίας Κυρού Αναστασίου.
Πρόκειται για πρωτοβουλία των Ελλήνων Ευρωβουλευτών κ. Φρέντη Μπελέρη (ΝΔ – Ομάδα του Λαϊκού Ευρωπαϊκού Κόμματος), Νίκο Παπανδρέου (ΠΑΣΟΚ – Προοδευτική Συμμαχία Σοσιαλιστών και Δημοκρατών) και Νίκου Φαραντούρη (Ομάδα της Αριστεράς). Πέραν τούτου όμως αποτελεί φόρο τιμής του κορυφαίου Ευρωπαϊκού θεσμού για μια προσωπικότητα που βιώνοντας την οικουμενική διάσταση του Ελληνισμού και της Ορθοδοξίας συνέδραμε το Ευρωπαϊκό όραμα από πολύ νωρίς.

Στο πολυεπίπεδο και πολυσχιδή του συγγραφικό έργο – πολύ περισσότερο στην βιωματική του διδασκαλία – ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος υπήρξε θα έλεγε κανείς ακτιβιστής της Ευρωπαϊκής ιδέας. Προφανώς υπογραμμίζοντας και τονίζοντας την διάσταση της συμβολής του Χριστιανισμού στην διαμόρφωση της πραγματικότητας στην Ευρωπαϊκή Ήπειρο, τον πολιτισμό της και την πολιτική κουλτούρα, επέφερε στο δημόσιο διάλογο και την σφαίρα της ανταλλαγής ιδεών και απόψεων σκέψεις για την πραγματικότητα και την προοπτική της Ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
Σε δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, θεσμών και φορέων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στις συζητήσεις και τα φόρα των διανοουμένων και διαμορφωτών της κοινής αντίληψης και γνώμης ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος υπήρξε ο αυθεντικός εκφραστής της αντιμετώπισης των ζητημάτων από το πρίσμα της Ορθοδοξίας και των λαών που την ασπάζονται.

Στην Αλβανία που η πρόνοια του Θεού τον κάλεσε ήδη από νωρίς τη δεκαετία του ’90 στο ιεραποστολικό έργο της ανασυγκρότησης της Ορθοδόξου Εκκλησίας, χρονική περίοδος που συμπίπτει με την πτώση του Σιδηρού Παραπετάσματος και της εξελίξεις εν μορφή χιονοστιβάδας στην Ανατολική Ευρώπη, υπήρξε μια σταθερά φωνή και πρεσβευτής της Ευρωπαϊκής ιδέας. Θα μπορούσε να χαρακτηριστεί μάλιστα πρωτεργάτης για το σύνολο των αποκαλουμένων για τις ανάγκες της συμβατικής διπλωματίας Δυτικά Βαλκάνια.
Στην Αλβανία ίσως να μην ήταν απολύτως κατανοητή και ερμηνεύσιμη η πρωτοποριακή του ιδέα – την οποία έως το τέλος δεν παρέλειψε να επισημαίνει – ότι η θέση της χώρας είναι στην Ενωμένη Ευρώπη και ότι η Ευρώπη δεν πρέπει να παραλείπει το χρέος και τις υποχρεώσεις προς τους λαούς αυτούς. Είχε μάλιστα σε περιόδους κρίσεων στην περιοχή – συγκρούσεις στο χώρο της πρώην Γιουγκοσλαβίας 1994-96, κατάρρευση της Αλβανίας το 1997, κρίση του Κοσσόβου 1999 κ.α. – να επισημαίνει ότι για την Ευρώπη δεν ταιριάζει ο ρόλος του Ποντίου Πιλάτου!!!

Εκ της απόψεως αυτής η σημερινή εκδήλωση τιμής και μνήμης – μετέχει ο διάδοχος του στην κατ Αλβανίας Ορθόδοξη Εκκλησία κ. κ. Ιωάννης, ο Ομογενής βουλευτής κ. Β. Ντούλες κ.α. από την χώρα που ευεργετήθηκε της παρουσίας και πληθωρικής δραστηριότητας του Κυρού Αναστασίου – είναι αντίδωρο στα όσα εκείνος από εξέδρες, εισηγήσεις, αρθρογραφία, διαλέξεις κλπ. προσέφερε στην προώθηση της Ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
Το Ευρωκοινοβούλιο εξ άλλου από πολύ νωρίς είχε αναγνωρίσει στο πρόσωπο του ότι ουσιαστικά αναζητούσε σε ένα τοπίο όπου άλλες, ξένες και μάλιστα εχθρικές ατζέντες ήθελαν να επιβληθούν, την προσωπικότητα που πίστευε και αδιαπραγμάτευτα πρέσβευε την Ευρωπαϊκή ταυτότητα της περιοχής και τη δυνατότητα για την ένταξη της.

Το 1993 τον είχε επισκεφθεί στην έδρα του στα Τίρανα ο τότε Πρόεδρος του σώματος, Έγκον Κλεπς. Καιροί δύσκολοι για τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιος σε ένα κλίμα αντιχριστιανικό και ανθελληνικό που απειλούσε να προκαλέσει μεγάλες αναστατώσεις στην Ευρωπαϊκή αυτή γωνία. Λίγο πριν και επικροτώντας την ουσιαστικής σημασίας συμβολή του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου για κατευνασμό και ξεπέρασμα της κρίσης στην σχέσεις Ελλάδας και Αλβανίας, Ψήφισμα του Ευρωκοινοβουλίου (14.7.1993) ανέφερε συγκεκριμένα: «…Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επικροτεί το έργο του Ορθόδοξου Αρχιεπισκόπου Τιράνων, Αναστασίου, ο οποίος έχει ήδη καταβάλει πολλές προσπάθειες για την επίλυση της κρίσεως μεταξύ των δύο χωρών…».

Σκέψεις του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου για την Ευρωπαϊκή ιδέα…
Στην Γ Οικουμενική Ευρωπαϊκή Συνέλευση (Σίμπιου Ρουμανίας, Σεπτέμβριος 2007) στην δική του εισήγηση (Το Φως του Χριστού και η Ευρώπη), με αυθεντικό και τεκμηριωμένο τρόπο ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος υπογράμμιζε: «… Εν πρώτοις όψης, η ακτινοβολία του φωτός, αποτελεί στην ουσία σύνθεση επτά διαφόρων χρωμάτων. Κατά τρόπο παρόμοιο και το Φως του Χριστού δύναται διαιρεθεί κατά πολλές εκφάνσεις και ακτινοβολίες του φάσματος του φωτός. Εμείς, οι Χριστιανοί, ως «τέκνα φωτός», κληθήκαμε ώστε να προβάλουμε όλες τις αποχρώσεις του φάσματος του λευκού φωτός, δια:

– Το Φως της Ειρήνης, με τον εαυτό μας, τους γύρω μας και τον όλο κόσμο
– Το Φως της Δικαιοσύνης, αγωνιζόμενοι για μια δίκαια κοινωνία σε τοπικό, πανευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο.
– Το Φως της Αλήθειας, για να αναλύσουμε την ιστορία και αντικρίσουμε την κοινωνική πραγματικότητα.
– Το Φως του Δημιουργικού Πνεύματος, που δίνει δύναμη στη γνήσια σκέψη στις επιστήμες, τέχνες και τον πολιτισμό.
– Το Φως της Ελπίδας για την ενότητα όλων των ανθρώπων στην δική μας ήπειρο, όπου συμφιλιώνονται και εναρμονίζονται οι όποιες διαφορές.
– Το Φως της Αγάπης, υπό την έννοια και την δύναμη που του δόθηκε εκ της χριστιανικής πίστης και το ζωντανό παράδειγμα όλων εκείνον που το βίωσαν. Η μέγιστη των ευθυνών της Εκκλησίας είναι να προσφέρει αγάπη, να ενώσει τους ανθρώπους με την πηγή της αγάπης. Ουδείς άλλος κοινωνικός θεσμός δύναται να την αντικαταστήσει σ’ αυτό.
– Το Ανέσπερο Αναστάσιμο Φως, που προβάλει την τελική νίκη επί της αμαρτίας και του θανάτου δια της δυνάμεως του Σταυρού και της Ανάστασης του Κυρίου…».

Ολοκληρώνοντας δε ομιλία του στο Πανευρωπαϊκό Συνέδριο «Αρχές και αξίες για την οικοδόμηση της Ευρώπης» (Αθήνα, Μάιος 2003) και με θέμα «Η Χριστιανική πίστη στην οικοδόμηση της Ευρώπης» τόνιζε: «… Τέλος, ανεξάρτητα από τις διατυπώσεις των θεσμικών κειμένων, το ζητούμενο για τις τοπικές Εκκλησίες της Ευρώπης είναι να συνεχίσουν να συμβάλλουν ουσιαστικά στη στήριξη και ενδυνάμωση των πνευματικών αξιών που γεννήθηκαν στους κόλπους τους και να εκφράζουν το βαθύτερο μήνυμα τους: α) Τον σεβασμό του κάθε ανθρώπινου προσώπου, ανεξαρτήτως καταγωγής, φύλλου, παιδείας, και την προάσπιση της ελευθερίας του. β) Το χρέος του κάθε ανθρώπου να είναι υπεύθυνος πολίτης της χώρας του, να κινείται με συνέπεια, εντιμότητα και δημιουργικότητα. Έτσι οι Χριστιανοί να συμβάλλουμε στη διαμόρφωση κοινωνίας προσώπων, αγωνιζόμενοι για τη δικαιοσύνη, την ισότητα, την ειρήνη, την αλληλεγγύη και την αγάπη σε επάλληλους κύκλους, αρχίζοντας από τον συγκεκριμένο λαό στον οποίο ανήκουμε, αναπτύσσοντας φιλικούς δεσμούς με όλους τους λαούς της Ευρώπης και επεκτείνοντας το ενδιαφέρον μας για την ενίσχυση των αξιών αυτών σε όλη την Οικουμένη».
Τούτη την Παρακαταθήκη του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου υπενθυμίζει και η σημερινή εκδήλωση στο Ευρωκοινοβούλιο. Και αυτή με το δικό του αγώνα οφείλουμε να προαγάγουμε τιμώντας τον…

Διαβάστε ακόμη

Σχόλια