Αποκαλυπτικός ο Bushati για τις συνομιλίες με τον Κοτζιά

Λίγες μέρες πριν από την επαναληπτική συνάντηση της Κορυτσάς μεταξύ των Υπουργών Εξωτερικών Ελλάδας και Αλβανίας, η οποία θα διεξαχθεί από τις 19 έως 21 τρέχοντος, ο Αλβανός ομόλογος του κ. Ν. Κοτζιά, Ντιτμίρ Μπουσιάτι ήταν αρκετά αποκαλυπτικός στο αλβανικό κοινό, όσον αφορά το περιεχόμενο όλων των θεμάτων υπό συζήτηση.

Μιλώντας χθες σε συνέντευξη στο τηλεοπτικό κανάλι των Τιράνων Ora News και στην εκπομπή “Tonight Ilva Tare”, ο Μπουσιάτι εξήγησε ότι η αναβάθμιση του μηχανισμού διαλόγου μεταξύ των δύο χωρών καθιερωμένου πριν δύο χρόνια, σε επίπεδο Υπουργών Εξωτερικών έγινε με ξεκάθαρη εντολή των αντίστοιχων Πρωθυπουργών σε μεταξύ τους συνάντηση στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ τον προηγούμενο Ιούνιο. Κατά τον Μπουσάτι η εντολή αυτή αφορά διερευνητικό διάλογο για όλα τα θέματα μεταξύ των δύο χωρών μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, με την προϋπόθεση εξεύρεσης λύσεων.

Ο κ. Μπουσάτι παραδέχτηκε ότι επρόκειτο για δύσκολη διαδικασία, για τα αποτελέσματα της οποίας δεν μπορεί να προσδιοριστούν χρονικά όρια. Εξήρε ωστόσο το ρόλο της κυβέρνησης Ράμα διότι όπως είπε, «χάρη στην αφοσίωσή μας όλα τα θέματα τέθηκαν υπό συζήτηση».

Για τον Αλβανό Υπουργό Εξωτερικών τα θέματα αυτά είναι τριών κατηγοριών, του παρελθόντος, του παρόντος και του μέλλοντος. Για τον ίδιο, σημείο αναφοράς για την θετική πορεία των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών αποτελεί η άρση, κατ΄εκείνον, από ελληνικής πλευράς του εμπολέμου με την Αλβανία. Για τον Μπουσιάτι το θέμα αυτό αποτελεί ένα ξεχωριστό πακέτο εντός του συνολικού πακέτου και αφορά το θέμα των περιουσιών, εκείνο των τσάμηδων, όπως και τη συμφωνία για τα νεκροταφεία των Ελλήνων πεσόντων του Έπους του 40’.

Σε ερώτηση της δημοσιογράφου Τάρε, ότι εκτός από την αναγνώριση από την Ελλάδα του τσάμικου θέματος, τι άλλο αποτέλεσμα αναμένει για το θέμα αυτό η αλβανική πλευρά, ο κύριος Μπουσάτι απάντησε ότι, το ο, τι φτάσαμε μέχρι εδώ οφείλεται στην δική μας επιμονή προσθέτοντας ότι, «πριν δύο χρόνια κάναμε τις αντίστοιχες προτάσεις τονίζοντας ότι επρόκειτο για θέμα βασικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ελευθεριών, ενώ στη συνέχεια υπάρχουν κάποια άλλα τμήματα περιουσιακού χαρακτήρα κλπ».

Στο πλαίσιο αυτό ο κ. Μπουσάτι χαιρέτησε τη δήλωση του Έλληνα ομολόγου του, κ. Κοτζιά για την άρση του εμπολέμου, διότι όπως είπε, σημαίνει αναγνώριση από ελληνικής πλευράς του ακρογωνιαίου λίθους στα προβλήματα μεταξύ των δύο χωρών, θέμα για το οποίο στο παρελθόν υπήρξαν, όπως χαρακτήρισε, στιγμές άρνησης της ύπαρξής του, ή επίπονες προσπάθειες απόσπασης των πραχτικών συνεπειών που απορρέουν από την ύπαρξή του. Ταυτόχρονα έσπευσε να δηλώσει ότι τα Τίρανα αναμένουν μια αποτελεσματική άρση του εμπολέμου με τρόπο που η ελληνική πλευρά θα αποφασίσει, η οποία όμως θα επιφέρει, κατ΄εκείνον, πρακτικά πολιτικά και νομικά αποτελέσματα.

Αναφερόμενος στο θέμα της συμφωνίας του 2009 για τους τάφους των Ελλήνων πεσόντων του Έπους του 40’ ο κύριος Μπουσάτι απέφυγε να δηλώσει το συγκεκριμένο αριθμό των Ελλήνων πεσόντων που έπεσαν στο αλβανικό έδαφος. Χαρακτήρισε το θέμα όμοιο με εκείνο των Άγγλων και Γερμανών νεκρών στρατιωτών κατά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, δικαιολόγησε την καθυστέρηση στην εφαρμογή της Συμφωνίας του 2009 με τις δυσκολίες που υπάρχουν για τον εντοπισμό, την εκταφή και την ταυτοποίηση των οστών. Ανακοίνωσε, ωστόσο ότι η διαδικασία θα ξεκινήσει οριστικά σε σημεία όπου υπάρχει πλήρη ταύτιση απόψεων από τις δύο πλευρές. Ένα τέτοιο σημείο αποτελεί το νεκροταφείο των μερικών δεκάδων Ελλήνων πεσόντων στο σημείο Ντραγκότι κοντά στην Κλεισούρα, όπου στις 18 Γενάρη τρέχοντος θα συναντηθούν τα μέλη της μικτής Ελληνοαλβανικής πλευράς για το θέμα αυτό.

Στα θέματα του παρόντος στι σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών ο κ. Μπουσιάτι ανάφερε «το θέμα των δικαιωμάτων των εθνικών μειονοτήτων» διευκρινίζοντας ότι «πρόκειται συγκεκριμένα για την ελληνική μειονότητα στην Αλβανία και τα δικαιώματα των Αλβανών που ζουν στην Ελλάδα». Συνάθροισε ακόμα προξενικά θέματα, το θέμα αναγνώρισης στην Ελλάδα της αλβανικής άδειας οδήγησης οχημάτων, το θέμα των σχολικών βιβλίων κλπ.

Ενώ στα θέματα του μέλλοντος κατέταξε το θέμα επίτευξης μιας τελικής συμφωνίας για την ΑΟΖ, από την μία και το θέμα των χερσαίων συνόρων μεταξύ των δύο χωρών από την άλλη, για τα οποία ανέφερε ότι δεν αφορά τόσο τη χάραξη αυτών, όσο το θέμα συντήρησης τους.

Ο κ. Μπουσιάτι έδωσε τη δική του απάντηση και για το θέμα της εκκλησίας του Αγίου Αθανασίου στους Δρυμάδες της Χιμάρας, η κατεδάφιση της οποίας το Καλοκαίρι του 2015 προκάλεσε την έντονη αντίδραση και της Ελλάδας. Ο Αλβανός Υπουργός των Εξωτερικών είπε ότι «υπάρχει η δημόσια δέσμευση της κυβέρνησης από τη στιγμή της παρέμβασής της για την απόδοση των συγκεκριμένων ιστορικών αξιών που ο ναός αξίζει». Όπως είναι γνωστό η κυβέρνηση δεσμεύτηκε τότε ότι στη θέση του ορθόδοξου ιστορικού ναού του Αγίου Αθανασίου θα χτίσει ένα πολυδυναμικό πολιτιστικό και θρησκευτικό κέντρο που θα μνημονεύει την παρουσία του καθολικισμού και της ουνίας στην περιοχή της Χιμάρας κατά τον 17ο και 18ο αιώνα.

Ο κ. Μπουσάτι στη συνέντευξή του επανέλαβε αρκετές φορές ότι πρόκειται για δύσκολες συνομιλίες. Παραταύτα εξέφρασε την αισιοδοξία ότι δεν θα υπάρξει παλινδρόμηση στη βελτίωση των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών. Δεν έλειψε τέλος να αναφέρει ότι το κάθε αποτέλεσμα στις συνομιλίες θα κριθεί από το σύνταγμα και τους αρμόδιους συνταγματικούς φορείς της χώρας του, «για να μη επαναληφθούν, όπως είπε, τα λάθη του παρελθόντος»


Παναγιώτης Μπάρκας
10 Ιανουαρίου 2018