Η παιδική φτώχεια στην Ελλάδα: όταν η κοινωνία αφήνει τα παιδιά της πίσω

Η παιδική φτώχεια δεν είναι απλώς ένας οικονομικός δείκτης· είναι καθρέφτης των αξιών και των προτεραιοτήτων μιας κοινωνίας. Στην Ελλάδα του 2025, παρά τη σταδιακή οικονομική ανάκαμψη, τα στοιχεία αποκαλύπτουν μια σκοτεινή πραγματικότητα: χιλιάδες παιδιά στερούνται όχι μόνο βασικά υλικά αγαθά, αλλά και τις ευκαιρίες που θα τους επέτρεπαν να αναπτυχθούν ισότιμα. Το πρόβλημα δεν είναι μόνο αριθμητικό· είναι βαθιά κοινωνικό, παιδαγωγικό και, κυρίως, ηθικό.
Η πρόσφατη έρευνα του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών (ΚΕΠΕ) έρχεται να φωτίσει αυτή την πολυδιάστατη κρίση με έναν νέο τρόπο. Ο Δείκτης Πολυδιάστατης Παιδικής Φτώχειας, που στηρίζεται σε δεδομένα από τα ίδια τα παιδιά, αποκαλύπτει την πραγματική εικόνα πίσω από τους αριθμούς. Η προσέγγιση αυτή είναι καινοτόμα, γιατί δίνει στα παιδιά τη δυνατότητα να εκφράσουν τη δική τους εμπειρία – να αποκτήσουν «φωνή» μέσα σε μια κοινωνία που συχνά αποφασίζει γι’ αυτά χωρίς αυτά.

Τα αποτελέσματα, ωστόσο, είναι ανησυχητικά. Σύμφωνα με τα στοιχεία, το ποσοστό πολυδιάστατης παιδικής φτώχειας ανέρχεται στο 5,5%, με τη Στερεά Ελλάδα να καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό (8,56%). Η οικονομική παιδική φτώχεια φτάνει το 9,2%, ενώ η μη οικονομική —που σχετίζεται με στέρηση ευκαιριών, πρόσβασης στην εκπαίδευση και πολιτισμικών αγαθών— αγγίζει το 12,5%. Πίσω από αυτούς τους αριθμούς κρύβονται ιστορίες παιδιών που δεν πάνε διακοπές, που δεν έχουν αρκετά ρούχα ή βιβλία, που δεν μπορούν να συμμετάσχουν σε εξωσχολικές δραστηριότητες.
Ακόμη πιο αποκαλυπτικό είναι το γεγονός ότι η Ελλάδα κατέχει την πρώτη θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε ποσοστά υλικής και κοινωνικής στέρησης παιδιών, με 33,6%. Αυτό σημαίνει πως ένα στα τρία παιδιά στη χώρα μας μεγαλώνει με σοβαρές ελλείψεις σε βασικά αγαθά. Η κατάσταση αυτή δεν μπορεί να θεωρηθεί απλώς «στατιστική απόκλιση». Είναι κοινωνική αποτυχία.

Η φτώχεια στην παιδική ηλικία δεν είναι μόνο έλλειψη χρημάτων· είναι έλλειψη προοπτικής. Ένα παιδί που μεγαλώνει σε περιβάλλον στέρησης έχει λιγότερες πιθανότητες να ολοκληρώσει την εκπαίδευσή του, να βρει αξιοπρεπή εργασία, να συμμετάσχει ενεργά στην κοινωνική ζωή. Έτσι, η φτώχεια μεταβιβάζεται από γενιά σε γενιά, παγιώνοντας ανισότητες που υπονομεύουν τον κοινωνικό ιστό.
Αν πραγματικά θέλουμε να μιλάμε για ανάπτυξη, πρέπει να ξεκινήσουμε από τα παιδιά. Η πολιτεία οφείλει να επενδύσει όχι μόνο σε οικονομικές ενισχύσεις, αλλά και σε πολιτικές που αντιμετωπίζουν τη φτώχεια ολιστικά: ενίσχυση της δημόσιας εκπαίδευσης, πρόσβαση σε ποιοτική υγεία, στήριξη των μονογονεϊκών και πολύτεκνων οικογενειών, δημιουργία ευκαιριών πολιτιστικής συμμετοχής.

Η παιδική φτώχεια δεν είναι φυσικό φαινόμενο· είναι αποτέλεσμα επιλογών. Και όσο η κοινωνία μας αποδέχεται σιωπηλά την ύπαρξή της, συναινεί σε ένα μέλλον άνισο και άδικο. Η μάχη για την εξάλειψη της παιδικής φτώχειας είναι, τελικά, μάχη για την ίδια την αξιοπρέπεια και τη δημοκρατία μας.

Διαβάστε ακόμη

Σχόλια