Ο Ιούλιος του 2025 κατέγραψε μια ακόμη σημαντική εξέλιξη για την αλβανική οικονομία: ο δομικός πληθωρισμός αυξήθηκε για πέμπτο συνεχόμενο μήνα και ανήλθε στο 2,91%, από 2,69% τον Ιούνιο. Πρόκειται για την υψηλότερη τιμή του από τις αρχές του 2024, στοιχείο που αναδεικνύει την ανθεκτικότητα των εγχώριων πληθωριστικών πιέσεων. Σε ετήσια βάση, η άνοδος είναι ακόμη πιο σαφής, αφού τον Ιούλιο του 2024 ο δομικός πληθωρισμός βρισκόταν στο 2,29%.
Ο δομικός πληθωρισμός αποτελεί έναν από τους πιο αξιόπιστους δείκτες της υποκείμενης τάσης των τιμών, καθώς εξαιρεί κατηγορίες που υπόκεινται σε έντονες διακυμάνσεις, όπως τα τρόφιμα και τα ενεργειακά προϊόντα. Με τη σταδιακή αναθεώρηση του καλαθιού το 2025, το ποσοστό βαρύτητας του υπο-καλαθιού που μετρά τον δομικό πληθωρισμό διευρύνθηκε ελαφρώς στο 69,6% του συνολικού Δείκτη Τιμών Καταναλωτή, από 69% το 2024. Αυτό ενισχύει την αξιοπιστία του δείκτη ως μέτρου των επίμονων πληθωριστικών πιέσεων.
Παράλληλα, ο λεγόμενος «καθαρός δομικός πληθωρισμός», που εξαιρεί ακόμη περισσότερες κατηγορίες όπως το ψωμί και τα δημητριακά, ανέβηκε στο 3,04% τον Ιούνιο, από 2,45% τον προηγούμενο μήνα. Πρόκειται για μια αξιοσημείωτη επιτάχυνση, που δείχνει πως ακόμη και πέρα από τα βασικά είδη διατροφής, η άνοδος των τιμών έχει αποκτήσει ευρύτερο χαρακτήρα. Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκε και ο πληθωρισμός εξαιρουμένων όλων των τροφίμων και ενεργειακών προϊόντων, ο οποίος έφτασε το 2,94% τον Ιούλιο, από 2,45% τον Ιούνιο.
Την ίδια στιγμή, ο συνολικός πληθωρισμός, που αποτυπώνει την εξέλιξη όλων των αγαθών και υπηρεσιών, παραμένει πιο συγκρατημένος. Σύμφωνα με τα στοιχεία της INSTAT, ανήλθε στο 2,5% τον Ιούλιο, από 2,4% τον Ιούνιο και 2,1% έναν χρόνο νωρίτερα. Επομένως, αν και καταγράφεται μια ήπια ανοδική τάση, ο δείκτης παραμένει κάτω από τον στόχο του 3% που έχει θέσει η Τράπεζα της Αλβανίας.
Η εικόνα αυτή δημιουργεί ένα σύνθετο σκηνικό για τη νομισματική πολιτική. Στην τελευταία της συνεδρίαση, η Τράπεζα της Αλβανίας προχώρησε σε μείωση του βασικού επιτοκίου από 2,75% σε 2,5%. Πρόκειται για την τρίτη μείωση μέσα σε ένα έτος, με στόχο την τόνωση της οικονομικής δραστηριότητας. Η απόφαση βασίστηκε στην εκτίμηση ότι οι εξωτερικές πληθωριστικές πιέσεις έχουν εξασθενήσει, λόγω της μείωσης του εισαγόμενου πληθωρισμού και της ενίσχυσης του εθνικού νομίσματος, ενώ παράλληλα οι επανειλημμένες διαταραχές στην προσφορά έχουν μερικώς υποχωρήσει.
Ωστόσο, η σταθερή άνοδος του δομικού πληθωρισμού εγείρει ερωτήματα για το κατά πόσο η τρέχουσα χαλαρή νομισματική πολιτική μπορεί να διατηρηθεί χωρίς κινδύνους. Η παραμονή των εγχώριων πληθωριστικών πιέσεων σε υψηλά επίπεδα δείχνει ότι η οικονομική δραστηριότητα κινείται κοντά στο δυνητικό της προϊόν, κάτι που αυξάνει τον κίνδυνο περαιτέρω ενίσχυσης των τιμών σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα.
Αν η ανοδική αυτή τάση συνεχιστεί και ο δομικός πληθωρισμός ξεπεράσει σταθερά το 3%, η Τράπεζα της Αλβανίας ενδέχεται να αναγκαστεί να επανεξετάσει την κατεύθυνση της νομισματικής της πολιτικής τους επόμενους μήνες. Η ισορροπία ανάμεσα στη στήριξη της ανάπτυξης και στον έλεγχο των πληθωριστικών πιέσεων θα αποτελέσει καθοριστικό στοίχημα για την οικονομία της χώρας το δεύτερο εξάμηνο του 2025.
Ο δομικός πληθωρισμός αποτελεί έναν από τους πιο αξιόπιστους δείκτες της υποκείμενης τάσης των τιμών, καθώς εξαιρεί κατηγορίες που υπόκεινται σε έντονες διακυμάνσεις, όπως τα τρόφιμα και τα ενεργειακά προϊόντα. Με τη σταδιακή αναθεώρηση του καλαθιού το 2025, το ποσοστό βαρύτητας του υπο-καλαθιού που μετρά τον δομικό πληθωρισμό διευρύνθηκε ελαφρώς στο 69,6% του συνολικού Δείκτη Τιμών Καταναλωτή, από 69% το 2024. Αυτό ενισχύει την αξιοπιστία του δείκτη ως μέτρου των επίμονων πληθωριστικών πιέσεων.
Παράλληλα, ο λεγόμενος «καθαρός δομικός πληθωρισμός», που εξαιρεί ακόμη περισσότερες κατηγορίες όπως το ψωμί και τα δημητριακά, ανέβηκε στο 3,04% τον Ιούνιο, από 2,45% τον προηγούμενο μήνα. Πρόκειται για μια αξιοσημείωτη επιτάχυνση, που δείχνει πως ακόμη και πέρα από τα βασικά είδη διατροφής, η άνοδος των τιμών έχει αποκτήσει ευρύτερο χαρακτήρα. Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκε και ο πληθωρισμός εξαιρουμένων όλων των τροφίμων και ενεργειακών προϊόντων, ο οποίος έφτασε το 2,94% τον Ιούλιο, από 2,45% τον Ιούνιο.
Την ίδια στιγμή, ο συνολικός πληθωρισμός, που αποτυπώνει την εξέλιξη όλων των αγαθών και υπηρεσιών, παραμένει πιο συγκρατημένος. Σύμφωνα με τα στοιχεία της INSTAT, ανήλθε στο 2,5% τον Ιούλιο, από 2,4% τον Ιούνιο και 2,1% έναν χρόνο νωρίτερα. Επομένως, αν και καταγράφεται μια ήπια ανοδική τάση, ο δείκτης παραμένει κάτω από τον στόχο του 3% που έχει θέσει η Τράπεζα της Αλβανίας.
Η εικόνα αυτή δημιουργεί ένα σύνθετο σκηνικό για τη νομισματική πολιτική. Στην τελευταία της συνεδρίαση, η Τράπεζα της Αλβανίας προχώρησε σε μείωση του βασικού επιτοκίου από 2,75% σε 2,5%. Πρόκειται για την τρίτη μείωση μέσα σε ένα έτος, με στόχο την τόνωση της οικονομικής δραστηριότητας. Η απόφαση βασίστηκε στην εκτίμηση ότι οι εξωτερικές πληθωριστικές πιέσεις έχουν εξασθενήσει, λόγω της μείωσης του εισαγόμενου πληθωρισμού και της ενίσχυσης του εθνικού νομίσματος, ενώ παράλληλα οι επανειλημμένες διαταραχές στην προσφορά έχουν μερικώς υποχωρήσει.
Ωστόσο, η σταθερή άνοδος του δομικού πληθωρισμού εγείρει ερωτήματα για το κατά πόσο η τρέχουσα χαλαρή νομισματική πολιτική μπορεί να διατηρηθεί χωρίς κινδύνους. Η παραμονή των εγχώριων πληθωριστικών πιέσεων σε υψηλά επίπεδα δείχνει ότι η οικονομική δραστηριότητα κινείται κοντά στο δυνητικό της προϊόν, κάτι που αυξάνει τον κίνδυνο περαιτέρω ενίσχυσης των τιμών σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα.
Αν η ανοδική αυτή τάση συνεχιστεί και ο δομικός πληθωρισμός ξεπεράσει σταθερά το 3%, η Τράπεζα της Αλβανίας ενδέχεται να αναγκαστεί να επανεξετάσει την κατεύθυνση της νομισματικής της πολιτικής τους επόμενους μήνες. Η ισορροπία ανάμεσα στη στήριξη της ανάπτυξης και στον έλεγχο των πληθωριστικών πιέσεων θα αποτελέσει καθοριστικό στοίχημα για την οικονομία της χώρας το δεύτερο εξάμηνο του 2025.
Διαβάστε ακόμη
* Η Είσοδος της Ziraat Bank στην Αλβανία: Νέα Εποχή για την Τραπεζική Αγορά και την Τουρκική Επιρροή

Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου
Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών